Hazine ve Maliye Bakanlığı’ndan 10 ayda 50 bin mükellefe inceleme

Hazine ve Maliye Bakanlığı verilerinden derlenen bilgiye nazaran, vergilemede aktiflik ve kontrol artırılarak, kayıt dışılıkla gayret kararlılıkla sürdürülüyor.

Bu çerçevede, kayıt dışı faaliyetlere artırımlı cezalar getirilirken usulsüzlükle çaba cezaları yükseltildi. Akaryakıt kesiminde kayıt dışılığı önlemek için Ulusal Taşıt Tanıma Sistemi bu yıl devreye alındı. Vergi incelemeleri ve saha kontrollerinde çok kaynaklı bilgiler yapay zeka takviyeli programlarla tahlil edilirken tespit edilen riskli alanlara yoğunlaşıldı.

Bu yılın 10 ayında yaklaşık 50 bin mükellef incelendi. Bu incelemelerde önerilen vergi ve ceza fiyatı 220 milyar lirayı aştı. 2025’te devreye alınan e-İnceleme Sistemi ile vergi incelemeleri dijital, inançlı ve süratli biçimde yürütüldü. Bu kapsamda, 83 bin izaha davet süreci yapılırken 6 milyar lira vergi tahakkuk ettirildi.

BELGE NİZAMI VE KDV ORANLARININ DENETİMİ İÇİN 1,1 MİLYON SAHA KONTROLÜ YAPILDI

Geçen yıl kurumlar vergisi beyannamelerine yönelik “Beyanname Nezaret Programı” başlatıldı. 40 bin mükelleften 17 bin 437’si matrahlarını 32 milyar lira artırdı.

“Yüksek Gelir Kümeleri Nezaret ve Ahenk Programı” ile daha evvel rastgele bir gelir bildirmeyen 10 bin şirket ortağı riskli mükellef olarak belirlendi ve 2 bin 843’ü 15 milyar lira matrah artışı yaptı.

Mekansal Data Tahlili Programı ile gayrimenkullerin gerçek alım satım bedelini tespit için yapılan çalışmalar sonucu son 6 ayda mükelleflerce ek 1,2 milyar lira harç beyan edildi ve ödendi.

Belge tertibi ve KDV oranlarının denetimi için 2024’te 1 milyon 125 bin, 2025’in 9 ayında 1 milyon 110 bin saha kontrolü gerçekleştirildi. 2024’te maddeleşen hasılat tespiti uygulaması da bu yıl fiilen uygulamaya alındı. Bu kapsamda yılın 9 aylık devrinde 253 bin kontrol yapıldı.

BU YIL 473 BİN MÜKELLEF BİRİNCİ DEFA BEYANNAME VERDİ

Beyanname sayılarında ve beyan edilen gelirlerde de artış sağlandı. 2024 yılına ilişkin kira, fiyat, menkul sermaye iradı ile başka çıkar ve iratlara ait beyanname sayısı yüzde 24 artışla 2 milyon 248 bin oldu. Hesaplanan vergi 2 katına çıktı. Bu yıl 473 bin mükellef birinci defa beyanname verdi. 2022’de 2 milyon 250 bin olan gayrimenkul sermaye iradı mükellef sayısı yaklaşık 1 milyon artarak Eylül 2025 prestijiyle 3 milyon 200 bine ulaştı.

Ticari, zirai ve hür meslek yararı gelir vergisi mükelleflerinin beyanname sayısı 2,7 milyon aştı ve beyan edilen vergi meblağı yüzde 90 artışla 143,7 milyar liraya çıktı.

2022’de 3,8 milyon ve 2023’te 4,4 milyon olan gelir vergisi beyanname sayısı 2024 yılında 5 milyona ulaştı. Program devrinde her sene hesaplanan vergi iki katına çıktı.

Öte yandan, mükellef haklarının korunması maksadıyla vergi incelemelerinde uygulanacak kontrol standartlarına ait çalışmalar tamamlanırken bu çalışmalar gelecek günlerde yayımlanacak.